Hà Tuyên Hà Giang

Lưu ảnh tư liệu về tỉnh Hà Tuyên (Hà Giang, Tuyên Quang hiện nay):

Cột cờ Lũng Cú là một cột cờ quốc gia nằm ở đỉnh Lũng Cú hay còn gọi là đỉnh núi Rồng. Có độ cao khoảng 1.470 m so với mực nước biển, thuộc xã Lũng Cú, huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang, điểm cực Bắc của Tổ Quốc.

Đài tưởng niệm các anh hùng, liệt sĩ tại Nghĩa trang Vị Xuyên, Hà Giang

Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên là nơi yên nghỉ của hơn 1.700 liệt sĩ

Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên

Nghĩa trang liệt sĩ huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang

Nghĩa trang liệt sĩ huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang

Nghĩa trang liệt sĩ huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang

Ngôi mộ liệt sĩ tập thể mới được đưa về nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên năm 2018

Tại nghĩa trang Vị Xuyên vẫn còn rất nhiều phần mộ chưa biết tên

v

Đây là một trong những bức ảnh ấn tượng về cuộc chiến người Việt Nam chống quân Trung Quốc xâm lược năm 1979

Bác sĩ cứu chữa vết thương cho các học sinh trường Phổ thông cơ sở xã Quyết Tiến, huyện Quản Bạ, tỉnh Hà Tuyên bị trúng mảnh đạn pháo trong khi đang vui chơi. Ảnh: Hứa Kiểm – TTXVN

Bộ đội Việt Nam nơi tuyến đầu biên giới Hà Giang chống quân Trung Quốc xâm lược năm 1979 – 1989

Các chiến sĩ chuẩn bị khí tài chiến đấu trên mặt trận Hà Tuyên. Ảnh: Minh Lộc – TTXVN

Các chiến sĩ Đại đội 39, Đoàn 313 Hà Tuyên tổ chức tiêu diệt các ụ súng của địch, tạo điều kiện thuận lợi cho bộ binh ta chiếm điểm cao. Ảnh: Minh Lộc – TTXVN

Các chiến sỹ trên mặt trận Hà Tuyên. Ảnh: Minh Lộc – TTXVN

Cầu treo của huyện Xín Mần, tỉnh Hà Tuyên bị đạn pháo của địch bắn hỏng nặng (Ảnh: Minh Điền – TTXVN)

Chiến sĩ Đại đội 7, Tiểu đoàn 3 pháo binh, Đoàn M68 Hà Tuyên chuẩn bị đợt chiến đấu mới. Ảnh: Minh Lộc – TTXVN

Chiến sĩ đoàn X tải đạn lên điểm tựa Hà Tuyên. Ảnh: Minh Lộc – TTXVN

Chiến sĩ Sư đoàn 325 trên chốt Vị Xuyên năm 1988

Chiến sỹ tiểu đoàn pháo binh mặt trận Hà Tuyên sẵn sàng chiến đấu. Ảnh: Minh Lộc – TTXVN

Chiến sỹ xe tăng Trung đội 1 Đại đội 2 Đoàn 407 truy kích quân địch ở thị xã Lạng Sơn. Ảnh: Thế Thuần – TTXVN

Dân quân xã Mẫu Sơn, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn bám trụ trong 7 ngày đêm, vận chuyển hàng chục tấn đạn dược, lương thực tiếp tế cho bộ đội đánh địch. Ảnh: Long Sơn – TTXVN

Dù khó khăn gian khổ nhưng công tác bảo đảm hậu cần kỹ thuật về cơ bản vẫn đáp ứng được yêu cầu chiến đấu bảo vệ Tổ quốc của bộ đội ta trên biên giới phía Bắc

Gùi nước lên trận địa mặt trận Vị Xuyên, Hà Giang

Một phân đội của Trung đoàn Đặc công 113 đang trinh sát thực địa tại Hà Giang năm 1984

Đại tướng Tổng tham mưu trưởng Đoàn Khuê thăm cán bộ chiến sĩ Sư đoàn 312 vừa hoàn thành nhiệm vụ chiến đấu ở Vị Xuyên (Ảnh tư liệu)

Tư lệnh Quân khu 2 Đặng Quân Thuỵ kiểm tra hầm pháo ở Vị Xuyên

Tư lệnh Quân khu 2 Đặng Quân Thụy đi kiểm tra một trận địa thuộc tuyến biên giới

Ngôi nhà của anh Trần Văn Thịnh, phường Nguyễn Trãi, thị xã Hà Giang, tỉnh Hà Tuyên bị phá hủy hoàn toàn bởi đạn pháo của địch. Ảnh: Long Sơn – TTXVN

Xe tăng Trung Quốc bị bộ đội ta tiêu diệt tại Cao Bằng năm 1979. Ảnh: Mạnh Thường – TTXVN

Nhà cửa của đồng bào bản Hạ, xã Phương Độ, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Tuyên bị đạn pháo địch tàn phá. Ảnh: Minh Lộc – TTXVN

Phút nghỉ ngơi hiếm hoi sau trận chiến tại mặt trận Vị Xuyên tháng 7/1984

Quân dân biên giới tỉnh Hà Tuyên năm 1984

Cựu chiến binh Sư đoàn 356 tại đài tưởng niệm ngã ba Thanh Thủy

Nhà tưởng niệm, đài dâng hương, tháp chuông tại Điểm cao 468

Đường lên Đài tưởng niệm trên cao điểm 468

Đường lên Đài hương 468

Đài hương tưởng niệm trên Cao điểm 468 ở Vị Xuyên, Hà Giang

Đài tưởng niệm 468

Các cựu chiến binh thắp hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ tại Đài hương 468 Vị Xuyên

Các cựu chiến binh mặt trân Vị Xuyên thắp hương tưởng niệm đồng đội tại Đài hương 468

Các cựu binh mong muốn tìm được hài cốt đồng đội còn thất lạc và tên các liệt sĩ chưa biết tên ở nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên. Ảnh: Hoàng Như.

Các cựu chiến binh thăm lại hang Làng Lò nằm cách Đài hương 468 khoảng 3km

Nhạc sĩ Trương Quý Hải hát cho các đồng đội nghe tại nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên

Nhạc sĩ Trương Quý Hải hát trong buổi lễ gặp mặt kỷ niệm 40 năm Cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc, ngày 23/1/2019, tại Hà Nội. Ảnh: Viết Hà

Nhạc sĩ Trương Quý Hải trước mộ phần đồng đội ở Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên.  Ảnh: Ngọc Thắng

Những người trẻ từ khắp nơi về với Vị Xuyên

Thanh niên Việt Nam đến Vị Xuyên năm xưa thắp hương tưởng nhớ những anh hùng liệt sĩ đã hi sinh bảo vệ Tổ quốc

Nước mắt Vị Xuyên

Vị Xuyên nơi diễn ra cuộc chiến khốc liệt

Cao điểm 685, Vị Xuyên những ngày tháng 1/2019

Cao điểm 772, Vị Xuyên những ngày tháng 1/2019

Dãy núi thuộc cao điểm 685 và 772, Vị Xuyên, Hà Giang

Dãy núi thuộc cao điểm 1059, Vị Xuyên, Hà Giang

Đội tìm kiếm tìm thấy ngôi mộ chung ở phía Đông Bắc của cao điểm 685, Vị Xuyên, Hà Giang

Mộ tập thể ở Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên, Hà Giang

Một cựu chiến binh thắp hương ở Nghĩa trang liệt sĩ Vị Xuyên, Hà Giang

v

Huyện Vị Xuyên nằm ở trung tâm tỉnh Hà Giang, phía bắc giáp huyện Quản Bạ, phía tây giáp tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) và huyện Hoàng Su Phì, phía nam giáp huyện Bắc Quang, phía đông là thành phố Hà Giang và huyện Na Hang (Tuyên Quang)

v

Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy, Tham mưu trưởng chỉ huy mặt trận Vị Xuyên giai đoạn 1985 – 1989

Thiếu tướng Nguyễn Đức Huy trong buổi lễ gặp mặt kỷ niệm 40 năm Cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc, ngày 23/1/2019, tại Hà Nội

Thượng tướng Nguyễn Văn Được

Trận chiến khốc liệt ở Vị Xuyên qua ký ức những người lính

Về chiến trường xưa

Lính Trung Quốc bị bắt làm tù binh tại chiến trường biên giới Việt Nam – Trung Quốc

Trong thời gian 1984-1989, phía Việt Nam đã nhiều lần thay phiên các đơn vị lên chiến đấu ở mặt trận Vị Xuyên-Yên Minh:

– Quân khu 1 có Trung đoàn 2 Sư đoàn 3 Quân đoàn 14 (mang phiên hiệu E981/F356) và Trung đoàn 567 Sư đoàn 322 Quân đoàn 26 (mang phiên hiệu E982/F313).

– Quân khu 2 có các sư đoàn bộ binh 313, 314, 316, 356, các trung đoàn 247 (Hà Tuyên), 754 (Sơn La) cùng các đơn vị pháo binh, xe tăng, đặc công, công binh, thông tin, vận tải của quân khu.

– Đặc khu Quảng Ninh có Trung đoàn 568 Sư đoàn 328 (mang phiên hiệu E983).

– Các đơn vị chủ lực Bộ có Sư đoàn 312 Quân đoàn 1, Sư đoàn 325 Quân đoàn 2, Sư đoàn 31 Quân đoàn 3.

Ngoài ra nhiều đơn vị nhỏ cấp đại đội, tiểu đoàn cũng được điều động lên tham gia trực tiếp hoặc hỗ trợ chiến đấu trong từng giai đoạn ngắn.

Ở phía tây sông Lô từ đầu năm 1984 đến tháng 12/1985: Sư đoàn 313 và 356; Tháng 5/1985: Sư đoàn 313; Tháng 12/1985: Sư đoàn 31; Tháng 6/1986: Sư đoàn 313; Tháng 2/1987: Sư đoàn 356; Tháng 8/1987: Sư đoàn 312; Tháng 1/1988: Sư đoàn 325; Tháng 9/1988: Sư đoàn 316; Tháng 5/1989: Sư đoàn 313.

Ở phía đông sông Lô từ đầu năm 1984: Trung đoàn 266 Sư đoàn 313; Tháng 7/1984: Trung đoàn 141 Sư đoàn 312; Tháng 4/1985: Trung đoàn 983; Tháng 11/1985: Trung đoàn 818 Sư đoàn 314; Tháng 2/1987: Trung đoàn 881 Sư đoàn 314; Tháng 9/1987: Trung đoàn 818 Sư đoàn 314 và Trung đoàn 754 Sơn La; Tháng 6/1988: Trung đoàn 726 Sư đoàn 314; Tháng 10/1988: Trung đoàn 247 Hà Tuyên. 

Về phía Trung Quốc, theo các tài liệu được công bố trên mạng, đã có 17 sư đoàn bộ binh và 5 sư đoàn, lữ đoàn pháo binh thuộc các Đại quân khu Côn Minh, Nam Kinh, Phúc Châu, Tế Nam, Lan Châu, Nam Kinh và Thành Đô lần lượt được huy động vào chiến dịch lấn chiếm biên giới từ 1984/1989.

Trong giai đoạn này, Trung Quốc đã bắn vào lãnh thổ Việt Nam thuộc tỉnh Hà Tuyên (mà chủ yếu là Vị Xuyên-Yên Minh) hơn 1,8 triệu quả đạn pháo cối, ngày cao điểm nhất hơn 60.000 quả.

(Bài viết tổng hợp theo lịch sử một số đơn vị và lời kể của các cựu chiến binh)

 

Hát Cho Người Còn Sống

Biên cương đã sạch bóng thù

Đồng đội ơi còn sống về đi

Trở về mái ấm quê hương

Tiện đường ghé thăm nhà tôi

Nhà tôi góc phố nhà tôi cuối làng

Tôi miền cát trắng tôi xóm bên sông

Mẹ hay nước mắt cha thường lặng lẽ

Em tôi ngoan lắm trăng non tóc thề.

Thay tôi tạ lỗi cha mẹ

Đạo làm con chữ hiếu dở dang

Nặng tình non nước lên đường

Ngày về khói hương đoàn viên.

Mưu sinh thăng trầm mai này

Điều nguyện ước chiến binh đừng phai

Để từng giây phút cuộc đời

Đẹp tuyệt vời khát khao được sống.

Người yêu may mắn phụng dưỡng cha mẹ

Người thầm ao ước chiều vợ thương con

Người năm tháng sống tặng đồng đội tôi

Yên vui nhé đồng đội ơi

Ký ức góp chuyện cho đời

Bình thường thôi nếu nhắc về tôi

Xác hóa thành đất đá biên cương

Dâng linh hồn cho khúc hát quê hương.

Nhà tôi góc phố nhà tôi cuối làng

Tôi miền cát trắng tôi xóm bên sông

Mẹ khô nước mắt cha ngồi lặng lẽ

Em tôi thương lắm mỏi mong anh về.

                                            Nhạc sĩ Trương Quý Hải

 

 

Trong cuộc chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc kéo dài một thập kỷ (1979-1989), hàng nghìn chiến sĩ quân đội Việt Nam đã hy sinh khi chiến đấu giành từng tấc đất biên cương trước sự xâm lấn của quân Trung Quốc.

Trong 5 năm 1984-1989, hơn 4.000 chiến sĩ đã hy sinh trên mặt trận Vị Xuyên -Thanh Thủy. Chỉ riêng ngày 12/7/1984, ngày khốc liệt nhất của cuộc chiến, hơn 1.000 người lính đã ngã xuống. Họ đa phần mới 18-20, đầy nhiệt huyết và quyết tâm bảo vệ Tổ quốc.

 

Trung tuần tháng 7, đường từ thành phố Hà Giang lên khu vực biên giới Thanh Thủy (Vị Xuyên, Hà Giang) xuất hiện nhiều đoàn xe chở các cựu chiến binh về thăm chiến trường xưa. Nơi đây từng là chiến trường khốc liệt, nổi danh với những “đồi thịt băm”, “lò vôi thế kỷ” hay “thung lũng gọi hồn”.

Đây cũng là nơi hơn 4.000 liệt sĩ đã hy sinh khi chiến đấu giành lại từng tấc đất biên cương với quân đội Trung Quốc (năm 1984-1989). Trong đó, có hơn 2.000 liệt sĩ, hài cốt vẫn nằm lại trên chiến trường xưa.

Chỉ riêng ngày 12/7/1984, hơn 1.000 chiến sĩ thuộc các Sư đoàn 312, 316, 356… đã hy sinh, trong đó, hơn 600 chiến sĩ thuộc Sư đoàn 356. Vì vậy, ngày 12/7 hàng năm được các cựu binh Sư đoàn 356 xem là ngày Giỗ trận. Các cựu binh thuộc các đơn vị khác cũng chọn ngày này để hội quân.

v

Comments

comments

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *